انواع حبابها در رزین اپوکسی
انواع حبابها و دلایل آنها در رزین اپوکسی
اگر حباب درون رزین اعصابتان را مختل کرده، تنها نیستید. حباب رزین اپوکسی بزرگترین مشکلی است که رزینکاران با آن دست و پنجه نرم میکنند.
تقریباً همه رزینکاران از گذشته تا امروز با آن مواجه شدهاند. خبر خوب اینکه اگر حبابها را بشناسید دیگر در تله آنها نمیافتید. و با شناخت مناسب و کسب تجره کافی میتوانید از آنها پیشگیری کنید. یک رزینکار قدیمی و کاربلد کمتر گیر این مشکل است.
نکته مهم قبل از شروع: ۹۰ درصد حبابها در کارهای رنگی مشخص نمیشوند. حبابها در کارهای رنگی فقط برخی اوقات ایجاد مشکل میکنند. پس میتوانید با تولید قطعات رنگی کار را ساده کنید. اما اگر قصد اجرای کار شفاف دارید قصه عوض میشود.
یک رزین اپوکسی استاندارد در حالت عادی و قبل از ترکیب اپوکسی با هاردنر هیچگونه حبابی در داخل خود ندارد. اما درست بعد از اینکه اپوکسی با هاردنر ترکیب میشود؛ حبابها ظاهر میشوند.
چرا در رزین اپوکسی حباب ایجاد میشود؟
ایجاد حباب معمولاً نتیجه یک عامل واحد نیست و در بسیاری از پروژهها چند علت بهصورت همزمان در شکلگیری آن نقش دارند. برای مثال:
دمای بالای رزین
دمای پایین رزین
تند و شدید هم زدن
رزین و هاردنر اشتباه
حجم بالای ریخته گری در یک مرحله و غیره
مطالعه کامل در مورد رزیناپوکسی
حبابهای رزین اپوکسی در کل به سه دسته تقسیم می شوند:
۱-حباب اختلاط
۲-حباب متریال تلفیق
۳-حباب اگزوترم
حباب اختلاط (شایع ترین نوع جباب)
این حباب در اثر مخلوط شدن اپوکسی با هاردنر به وجود می آید.
۱.زمانی که اپوکسی را در ظرف میریزیم
۲.زمانی که هاردنر را در ظرف میریزیم
۳.وقتی این دو را روی هم میریزیم
۴.وقتی این مخلوط را هم می زنیم
۵.وقتی به مخلوط رنگ اضافه میکنیم
۶.وقتی رزینمان را به داخل قالب میریزیم
در همه مراحل بصورت ناخواسته حبابهایی ایجاد میکنیم که حباب اختلاط نام دارند و توسط ما بوجود می آیند.
حباب متریال تلفیق
حباب متریال تلفیق (حباب آنچه درون رزین کیگذاریم) فقط در صورتی دیده می شود که در حال تلفیق رزین با جسمی دیگر باشیم.
مثلا تلفیق رزین با چوب، رزین با سنگ، رزین با گل خشک، رزین با پارچه و در کل تلفیق رزین با هر جسم دیگر.
درواقع این حبابها از درون جسم خارج میشوند و سعی میکنند از رزین خارج شوند. بعضی اوقات قطاری به سطح رزین میآیند و بعضی اوقات روی سطح جسم میمانند.
حباب اگزوترم
همانطور که میدانید پیوند رزین اپوکسی یک فرآیند گرماده یا گرما زاست. در شیمی به آن فرایندی اگزوترمیک گفته میشود. زمانی که از رزین غیر استاندارد استفاده کنیم یا مهارت و دانش کار با رزین را نداشته باشیم دمای رزین ما از حد مجاز فراتر خواهد رفت.
اگر این دما به ۹۰ درجه سانتی گراد یا بیشتر برسد رزین شروع به جوشیدن میکند. نقطه جوش رزین اپوکسی هنری حدود ۹۰ تا ۱۲۰ درجه است و در نتیجه رزین پر می شود از حبابهای ریز و درشت بطوری که دیگر نمیتوان کاری کرد!
چگونه نوع حباب را تشخیص دهیم؟
قبل از رفع حباب، باید علت ایجاد آن را تشخیص دهید. بسیاری از افراد بدون شناسایی منبع مشکل، صرفاً از هیتگان یا تورچ استفاده میکنند و یا یک عمل کلیشهای انجام میدهند در نتیجه مشکل به درستی حل نمیشود یا در پروژههای بعدی دوباره پیش خواهد آمد.
تشخیص نوع حباب اولین قدم در حل و پیشگیری آن است. با مطالعه ادامه این مطلب خواهید توانست تمام حبابهای رزین را یک بار برای همیشه بشناسید.
♦حبابهای هم زدن یا حباب اختلاط
این حبابها به دلیل اختلاط رزین و هاردنر و اضافه رنگ تشکیل میشوند و معمولاً شرایط زیر را دارند:
- در عمق رزین هستند نه روی آن
- بصورت تقریباً یکنواخت و یک اندازه پخش شده اند
- معمولاً ریز و انبوه هستند(مانند عکس بالا)
مقدار زیادی از آنها قبل از پخت رزین به سطح میآیند، بسیاری نیز به سطح نمیرسند.
♦حباب اگزوترم یا داغ شدن رزین
این نوع حبابها به دلیل داغ شدن بیش از حد رزین تشکیل میشوند و به شکل زیر هستند:
- دفرمه و کج و معوجند(گرد و کروی نیستند بلکه بعضاً کشیده و عجیب و غریبند)
- هم اندازه و یکنواخت نیستند
- درعمق و داغ ترین قسمت رزین تشکیل میشوند
- از کوچک تا خیلی بزرگ متغیرند
دلایل ایجاد حبابها بر اساس نوع
حباب اختلاط
هم زدن رزین و هاردنر
یکی از رایجترین دلایل حباب زدن رزین، مخلوط کردن سریع و شدید اجزا است. این کار باعث ورود حجم زیادی هوا به مخلوط میشود و حبابهای ریز متعددی ایجاد میکند. به این حبابها حباب اختلاط میگوییم.
ویسکوزیته بالای رزین
هرچه رزین غلیظتر باشد، حرکت حبابها به سمت سطح دشوارتر میشود. در نتیجه احتمال باقی ماندن حباب اختلاط در داخل رزین افزایش پیدا میکند.
پایین بودن دمای محیط
در دمای بیش از حد پایین، رزین غلیظتر میشود و توانایی آزاد کردن حبابها کاهش مییابد. به همین دلیل در فصلهای سرد سال معمولاً مشکل حباب بیشتر مشاهده میشود.
سرد بودن بطری رزین و هاردنر
اگر رزین و هاردنر در محیط سرد نگهداری شده باشند، قبل از استفاده بهتر است به دمای مناسب برسند. مواد سرد غلیظتر هستند و حبابها را در خود نگه میدارند.
حباب متریال
گرم شدن رزین
چوب دارای منافذ طبیعی است و هوای موجود در این منافذ هنگام تماس با رزین خارج میشود. این فرآیند یکی از مهمترین دلایل ایجاد حباب در پروژههای چوب و رزین است. بالا رفتن دمای رزین باعث افزایش حجم هوا شده و هوای اضافی بصورت حبابهای ریز از جسم خارج میشود.
حباب اگزوترم
ضخامت بیش از حد زیاد رزین
پیوند بین رزین و هاردنر گرمازاست. اجرای لایههای بسیار ضخیم باعث افزایش دمای واکنش و جوشیدن و ایجاد این حبابها میشود. به همین دلیل رعایت ضخامت پیشنهادی لایهها که توسط تولیدکننده اعلام میشود اهمیت زیادی دارد.
انتخاب اشتباه رزین
بعضی رزینها داراری سرعت پخت بالا و اگزوترم زیاد هستند. در نتیجه نباید آنها را در حجم زیاد ریخت، یا نباید آنها را گرم کرد.
گرم کردن بیش از حد رزین
بعضی هنرمندان و صنعتگران رزین و هاردنر را به روش بن ماری در آب جوش و یا با سشوار صنعتی و روی رادیتور و غیره گرم میکنند تا راحتتر مخلوط شود، حباب اختلاط کم شود، سرعت پخت بالا رود. اگر این کار با تجربه و مهارت و دانش کافی انجام نشود میتواند منجر یه اگزوترم یا داغ شدن شدید رزین گردد.
مطالعه در مورد رنگهای رزین اپوکسی
بهترین روشهای جلوگیری از ایجاد حباب در رزین اپوکسی
پیشگیری از حباب همیشه سادهتر از رفع آن است. و ۹۰ درصد اوقات حبابها فقط قابل پیشگیری هستند نه درمان.
گرم کردن رزین قبل از مصرف
قرار دادن بطری رزین در آب ولرم (نه داغ) به مدت ۱۰ تا ۱۵ دقیقه باعث کاهش ویسکوزیته و خروج آسانتر حبابهای اختلاط میشود.
توجه: این عمل نیازمند تجربه بالاست.
نکته ۱: بطری باید کاملاً بسته باشد تا آب وارد مواد نشود.
نکته ۲: این فرآیند میتواند باعث بروز بدتری به نام حباب اگزوترم شود.
کنترل دمای محیط برای کار با رزین
دمای مناسب برای اکثر رزینهای اپوکسی بین ۲۰ تا ۲۸ درجه سانتیگراد است.
درصورت دمای پایین:
-
رزین را غلیظ میکند.
-
خروج حباب را دشوار میکند.
درصورت دمای بالا:
-
زمان کار را کاهش میدهد.
-
احتمال واکنش شدید را افزایش میدهد.
مخلوط کردن صحیح رزین و هاردنر
اشتباه رایج بسیاری از افراد، هم زدن سریع و چرخشی است.
روش صحیح:
-
هم زدن آرام
-
حرکت منظم کف و دیواره ظرف
-
زمان اختلاط طبق دستور سازنده
انتخاب ظرف مناسب برای میکس
بهتر است از:
-
ظروف دهانه باز
-
ظروف سیلیکونی
-
ظروف مخصوص میکس رزین
- لیوان کاغذی
استفاده شود. شیارداربودن ظرف خود میتواند حباب اختلاط زیادی ایجاد کند.
استراحت به رزین قبل از مخلوط کردن
پس از ریختن رزین و هاردنر در ظرف، اجازه دهید مخلوط چند دقیقه استراحت کند.
این کار باعث میشود:
-
بخش زیادی از حبابهای درشتی که موقع ریختن رزین هاردنر ایجاد شده به سطح برسند. یک حباب ۱ سانتی در زمان هم زدن باعث باعث ایجاد هزاران حباب ریز میشود. پس قبل از مخلوط کردن اجازه دهید حبابهای درشت خارج شوند.
توجه: استراحت دادن به رزین و هاردنر ترکیب شده اثر بسیار کمتری دارد. ضمناً اگر ارتفاع رزین در ظرف ۵ سانت و ارتفاع رزین در قالب ۱ سانت باشد، بدیهی است که خروج حباب از ظرف سختتر و زمانبر تر خواهد بود.
آببندی اجسام
قبل از اجرای لایه اصلی، سطوح متخلخل باید آببندی یا پرایمر شوند.
نمونهها:
-
چوب
-
بتن
-
سنگ طبیعی
اجرای لایه پرایمر روی جسم
یک لایه نازک از رزین روی جسم اجرا کنید. این کار را تا زمان پوشش کامل منافذ تکرار کنید.
پرایمر:
-
منافذ را میبندد.
-
خروج هوا را کاهش میدهد.
-
مصرف رزین را نیز کمتر میکند.
اجرای لایه پرایمر روی سنگ و بتن و …
این عمل برای اجسام مختلف به یک شکل (آمده در بالا) انجام میشود. پرایمر استاندارد را فقط با رزین اپوکسی انجام دهید. بهتر است هیچگاه از سیلر و کیلر و بتونه و غیره استفاده نکنید.
انتخاب رزین مناسب پروژه
رزینهای مختلف خواص متفاوتی دارند.
برای میز و لایه های ضخیم:
-
رزین اسلو یا رقیق
برای پوشش سطح:
-
رزینهای مخصوص کوتینگ یا فست
معمولاً نتایج بهتری ایجاد میکنند.
مشاهده و مقایسه رزینهای اپوکسی قیمت + حجم + کاربرد
